وضعیت نامطلوب “دارو” در دوره پس از جنگ؛ «نبود» و «گرانی» به هم رسیده اند! – خبرگزاری مهر اخبار ایران و جهان

سلامت جو، دارو به عنوان یک کالای استراتژیک مطرح است که نباید وارد فاز «بحرانی» شود. این بحران شامل «کمیابی» و «گرانی» است، به طوری که اگر هر دو مرحله بحرانی با هم و همزمان اتفاق بیفتند، می توانند بر شدت بحران مواد مخدر بیافزایند. بنابراین نباید اجازه داد چنین حالتی برای دارو ایجاد شود.

متأسفانه در شرایط کنونی کشور وضعیت دارو به سمت بحرانی شدن پیش می رود و این احساس در جامعه و در بین بیماران ایجاد شده است که دارو; هم کم است و هم گران است.

حالا کار به جایی رسیده است که شورای اسلامی جلسه مجازی برای بررسی کمبود و گرانی دارو تشکیل داده و قرار است وزیر بهداشت در این جلسه حضور داشته باشد و حرف های نمایندگان و برای آنها را بشنود; پاسخ قانع کننده ای داشته باشید. با این حال دیروز شاهد برگزاری جلسه کمیته تدابیر ویژه دارویی در وزارت بهداشت بودیم.

در جلسه کمیته تدابیر ویژه دارویی که با هدف هم افزایی و رفع چالش های موجود در حوزه سلامت تشکیل شد، نمایندگان ارشد بانک مرکزی، سازمان برنامه و بودجه، شرکت های هواپیمایی و کشتیرانی نیز به منظور بازگشایی گره های زنجیره تامین و توزیع دارو و تجهیزات پزشکی با مشارکت نهادهای مربوطه حضور داشتند.

در همین حال، اکبر عبداللهی عسل، مدیرکل دارو و مواد تحت کنترل سازمان غذا و دارو از ابلاغ بخشنامه‌های فوری مدیریت حوادث در زیرساخت‌های زنجیره تامین دارو خبر داد و گفت: از شرکت‌ها خواسته‌ایم گزارش اولیه شامل محل دقیق حادثه، ماهیت حادثه، وضعیت ایمنی یا برآورد خسارت سایت، وضعیت ایمنی و یا وضعیت ایمنی محل را ارسال کنند. اداره کل پزشکی در کمترین زمان ممکن تا بتوانیم به موقع تصمیم گیری کنیم.

سلمان اسحقی سخنگوی کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در عین حال به کمبود نزدیک به 1000 دارو در کشور اشاره کرد و گفت: در چنین شرایطی باید مدیریت مصرف دارو و پیشگیری از نسخه های غیرضروری به طور جدی در دستور کار قرار گیرد.

وی افزود: وزارت بهداشت و سازمان های بیمه گر باید با اجرای دستورالعمل های بالینی و نظارت بر تجویز منطقی دارو اقدامات موثر و عملیاتی انجام دهند و این موضوع به مطالبه عمومی تبدیل شود. بر این اساس مقرر شد کمیته ای متشکل از وزارت بهداشت، سازمان غذا و دارو و سازمان های بیمه گر تشکیل شود تا به صورت تخصصی به این موضوع ورود کرده و ظرف سه ماه گزارشی از برنامه ها و اقدامات انجام شده در راستای بهینه سازی مصرف دارو به کمیسیون بهداشت و درمان مجلس ارائه شود.

تاثیر گرانی شیشه و پلاستیک بر قیمت دارو

سید محمد جمالیان عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس با اشاره به وضعیت بازار دارویی کشور گفت: با توجه به شرایط ناشی از جنگ، تحریم ها و افزایش قیمت اقلامی مانند پلاستیک و شیشه که در تولید دارو، شیشه آمپولی و شربت استفاده می شود، قیمت تمام شده دارو افزایش یافته و علاوه بر تغییر نرخ ارز نیز تاثیرگذار بوده است. دارو به ویژه در حوزه داروهای خارجی و داروهای مشابه تولید داخل، اگر افزایش قیمت به موقع و منطقی اعمال نشود، تولید داخلی با مشکل مواجه شده و کارایی اقتصادی خود را از دست می دهد. در نتیجه دولت مجبور به واردات با هزینه بیشتر خواهد شد.

وی افزود: راه حل این مشکل حمایت از افزایش قیمت مناسب محصولات داخلی و پوشش فوری این افزایش ها توسط بیمه ها است تا هم تولیدکننده انگیزه لازم را برای ادامه تولید داشته باشد و هم مصرف کننده تحت فشار اضافی قرار نگیرد.

افزایش بی رویه قیمت برخی داروها

حسینعلی شهریاری رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس با انتقاد از افزایش غیرمنطقی قیمت برخی اقلام دارویی گفت: شرکت های دارویی باید در تصمیم گیری های خود شرایط کشور و شرایط خاص ناشی از جنگ را در نظر بگیرند و با نگاه عادی به بازار دارو عمل نکنند.

وی با عنوان این مقاله مردم در حوزه سلامت با مشکلات جدی مواجه هستند و قیمت داروها به شدت افزایش یافته است، افزود: این موضوع به ویژه برای بیماران سرطانی و بیماری های صعب العلاج نگران کننده است، زیرا بسیاری از این بیماران توان پرداخت هزینه های جدید را ندارند.

شهریاری با اشاره به اینکه بسیاری از بیمه ها به ویژه بیمه سلامت عملا فاقد منابع درآمدی مستقل هستند و منابع آن عمدتاً از محل اعتبارات دولتی تامین می شود، ادامه داد: بخشی از این منابع نیز صرف هزینه های اجرایی، حقوق پرسنل و اداره نظام می شود و در نهایت منابع محدودی برای دارو و درمان باقی می ماند.

رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس هشدار داد که ادامه این روند می تواند منجر به تشدید بیماری های مزمن و حتی به خطر افتادن جان بیماران شود.

گرانی بهتر از نداشتن دارو است!

احمد آریایی نژاد، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس با انتقاد از گرانی دارو برای بیماران تصریح کرد: وزیر بهداشت معتقد بود که گرانی دارو بهتر از نبود آن است، اما معتقدیم اگر دارو موجود باشد و مصرف آن درست، منطقی و کافی باشد از هر دوی آنها بهتر است.

ریشه یابی کمبود دارو

محمد هاشمی، سخنگوی سازمان غذا و دارو: وی در گفتگو با خبرنگار مهر، با تاکید بر پویایی فرآیند عرضه و کمبود دارو، گفت: عرضه و کمبود دارو یک وضعیت ایستا نیست، بلکه یک فرآیند پویا و لحظه ای است، به این معنا که ممکن است در زمان مشخصی تعدادی از داروها در لیست کمبود قرار گیرند و با ورود محموله های جدید، بخشی از آنها برطرف شود. اما همزمان چند داروی دیگر نیز به دلیل نوسانات زنجیره تامین به لیست اضافه خواهند شد.

وی افزود: به همین دلیل نمی توان فهرست ثابتی از داروهای کمیاب ارائه کرد و معمولا آخرین وضعیت دارو در قالب گزارش های تخصصی به مراجع تصمیم گیر و سیاست گذاران کلان ارائه می شود تا بر اساس آن اقدامات راهبردی انجام شود. همچنین شهروندان می توانند برای دریافت اطلاعات دقیق و به روز و یافتن نزدیکترین داروخانه دارای موجودی، از اپلیکیشن Titek استفاده کنند.

سخنگوی سازمان غذا و دارو خاطرنشان کرد: در مواجهه با کمبودهای جدی، اقداماتی از جمله تخصیص ارز با اولویت ویژه، تسهیل واردات فوری، اصلاح قیمت گروه قابل توجهی از داروها در اوایل فروردین ماه و فعال سازی کارگروه های تخصصی شامل عرضه محصولات، مالی و نظارت بر بازار برای مدیریت هوشمند و پایدار زنجیره ای دارو در دستور کار قرار گرفته است.

هاشمی تصریح کرد: ریشه اصلی کمبودهای فعلی اختلال در نقل و انتقالات ارزی در ماه های گذشته، تاخیر در اصلاح به موقع قیمت ها و مشکلات نقدینگی شرکت ها است. نوسانات نرخ ارز و افزایش هزینه واردات مواد اولیه و تولید، فشار قابل توجهی بر زنجیره تامین دارو وارد کرده است. خسارت برخی واحدهای تولیدی و توزیعی در مناطق آسیب دیده و اختلال در تامین مواد اولیه پتروشیمی نیز از عوامل تشدیدکننده آن بود که خوشبختانه تولید دارو در کشور متوقف نشد و با اقدامات انجام شده تداوم آن حفظ شد.

راه حل های جایگزین برای استعلام دارویی در هنگام اختلالات سیستم

وی درباره ایرادات فنی سیستم ها گفت: این خرابی ها معمولا موقتی بوده و تیم فنی در حال رفع دائمی آن هستند. در صورت عدم دسترسی به سیستم ها، شهروندان می توانند از برنامه Titek برای استعلام داروها و یافتن نزدیکترین داروخانه موجود استفاده کنند. در شرایط اضطراری، داروخانه های دولتی و بیمارستانی منتخب کانال های قابل اعتمادی برای تامین داروهای حیاتی هستند و پزشکان می توانند داروهای جایگزین مشابه را تجویز کنند.

سخنگوی سازمان غذا و دارو در پایان تاکید کرد: حتی نبود یک قلم دارو به نفع ما نیست و تمام تلاش ما و دولت این است که با وجود مشکلات خاصی که همه می دانند از تمام توان و ظرفیت خود برای رفع موانع و تامین به موقع داروهای مورد نیاز مردم استفاده کنیم. اولویت ما سلامت شهروندان است و در این راستا از هیچ تلاشی دریغ نخواهیم کرد.

ضرورت نظارت بر تولید و تقویت بیمه ها

به نظر می رسد در شرایط کنونی کشور، وزارت بهداشت و سازمان غذا و دارو باید اهرم های نظارتی بر روند تولید و عرضه دارو را تقویت کنند و اجازه ندهند برخی شرکت ها با ذخیره سازی دارو به دنبال ایجاد قیمت غیر واقعی در بازار دارویی کشور باشند. از سوی دیگر، با تقویت بودجه بیمه ای در حمایت از پوشش بیمه ای داروها، از گرانی دارو برای مردم؛ جلوگیری کند