به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی سازمان انتقال خون، محمدحسام رفیعی از اعضای هیات علمی پژوهشکده عالی پزشکی انتقال خون درباره انواع روش های تهیه پلاکت و کارایی آنها می گوید: پلاکت های تهیه شده در سازمان انتقال خون ایران به دو روش اصلی تهیه می شود. هر دو نوع حیاتی و با کیفیت هستند، اما روش تهیه و برخی از ویژگی های آنها متفاوت است: نوع اول کنسانتره پلاکتی «تهیه شده از خون کامل» (پلاکت های تصادفی) است که رایج ترین راه برای به دست آوردن این محصول حیات بخش است.
رفیعی توضیح می دهد: پس از اینکه خون کامل از داوطلب گرفته شد، آن را در دستگاهی به نام سانتریفیوژ در آزمایشگاه قرار می دهند. در سازمان انتقال خون ایران از روش پیشرفته ای به نام PRP (پلاسمای غنی از پلاکت) استفاده می شود. برای به دست آوردن این ماده، پس از اولین سانتریفیوژ، پلاسمای غنی از پلاکت آماده شده با دقت از گلبول های قرمز غلیظ جدا می شود.
سپس با سانتریفیوژ دوم، محصول کنسانتره پلاکتی از محصول پلاسما جدا می شود. معمولاً برای یک بیمار بالغ از چهار تا شش اهداکننده از همان گروه خونی پلاکت استفاده می شود تا حجم کافی برای انتقال خون ایجاد شود.
وی تاکید می کند: یکی از مزایای این روش تولید سه فرآورده از هر واحد خون کامل اهدایی است. این سه محصول عبارتند از پلاکت، گلبول های قرمز متراکم و پلاسما، به این معنی که یک اهدای شما به سه بیمار کمک می کند.
رفیعی به روش اهدای مستقیم پلاکت اشاره می کند و می گوید: در این روش پلاکت «تهیه شده با دستگاه آفرزیس» مستقیماً از یک اهداکننده (پلاکت تک اهداکننده) به دست می آید.
در این روش داوطلب اهداکننده پلاکت مستقیماً به دستگاه آفرزیس هوشمند متصل می شود. این دستگاه فقط پلاکت ها (و گاهی اوقات پلاسما) را از خون جمع آوری می کند و بقیه اجزا (گلبول های قرمز و سفید خون) را به بدن باز می گرداند. این فرآیند حدود 60-90 دقیقه طول می کشد (در مقایسه با 10-15 دقیقه برای اهدای خون کامل).
رفیعی بر مزایای این روش تاکید می کند و توضیح می دهد: از هر اهدا کننده پلاکت بیشتری در این روش به دست می آید که برابر پلاکت های 6 تا 8 واحدی کنسانتره پلاکتی تهیه شده از خون کامل است. مزیت دیگر این است که بیمار فقط در معرض پلاکت های یک فرد قرار می گیرد که برای بیمارانی که نیاز به تزریق مکرر دارند (مانند بیماران سرطانی) ایمن تر است.
وی تاکید می کند: با این روش می توان از داوطلبان ویژه برای اهدای آفرزیس برای بیمارانی که نیاز به پلاکت های سازگار خاص (مثلاً بدون مقداری آنتی ژن) دارند، دعوت کرد. لازم است بدانید که هر دو نوع پلاکت تنها به مدت 3 تا 5 روز در دمای 20-24 درجه سانتیگراد و با شرایط نگهداری مشابه قابل استفاده هستند. این زمان کوتاه اهمیت اهدای مستمر را نشان می دهد.
رفیعی ضمن تقدیر و تشکر از کلیه اهداکنندگان خون و فرآورده، از هموطنان دعوت کرد تا با اهدای پلاکت در تهیه این محصول نجات بخش و حمایت از بیماران کمک کنند. مراحل اهدای پلاکت نیز مانند اهدای خون است و مراحل مشابهی را طی می کند و کسانی که به مراکز اهدای خون مراجعه می کنند در صورت تمایل به اهدای پلاکت در هنگام پذیرش توسط همکاران آن مرکز اهدای خون راهنمایی می شوند.
