نسخه طب ایرانی برای تولد نوزاد سالم; مادران باردار چه بخورند؟ – خبرگزاری مهر اخبار ایران و جهان

خبرنگار مهر – گروه سلامت: در طب ایرانی، استانداردهای سلامت جسمی را بالاتر از طب مدرن می دانند و با ارائه اصول صحیح تغذیه، تعادل روانی، تعدیل خواب، تنظیم برون ده های بدن و توجه به فعالیت مناسب، سعی در ارتقای کیفیت زندگی والدین و تولد فرزند سالم دارد. هدف ما در طب سنتی ایران این است که فرزندانی با سطح سلامت بالا به دنیا بیاوریم. کودکانی که کمترین ضعف را در اعضای بدن خود دارند و با کوچکترین عاملی بیمار نمی شوند.

در همین رابطه خبرنگار مهر با جعفر ابوالقاسمی شیرازی نژاد، متخصص طب ایرانی گفتگو داشت

توصیه های طب ایرانی در مورد تغذیه زنان باردار چیست؟

ابوالقاسمی: بارداری امری طبیعی و مقدس در طب ایرانی است که با سیر زایمان طبیعی می تواند به تولد فرزند سالم ختم شود. اما با کوچکترین بی توجهی و بی احتیاطی، این جریان طبیعی عوارض خطرناکی را برای مادر و جنین به دنبال خواهد داشت; بنابراین آگاهی و آگاهی مادران باردار و مشارکت در مراقبت از خود بسیار مهم است. نوع غذای مصرفی، کیفیت و کمیت آن، نقش بسزایی در تامین سلامت افراد دارد. غذا به هجده نوع تقسیم می شود که غذاهای لطیف، کیمیایی و چند مغذی از اهمیت بالایی برخوردار است.

به دلیل ضعف معده در ماه های اول بهتر است مادر در طول روز بیش از سه وعده غذایی کوچک بخورد. همچنین در سه ماهه سوم به دلیل افزایش حجم رحم و فشار وارده به دستگاه گوارش و معده باید از مقدار غذا کاسته و تعداد آن را افزایش داد. در دوران بارداری بهتر است از غذاهای خون ساز خوب، ساده و زود هضم مانند گوشت مرغ و کباب یا آبگوشت گوسفند تازه استفاده شود.

اصول تغذیه زنان باردار چیست؟

ابوالقاسمی: طب ایرانی معتقد است اگر دستگاه گوارش از سلامت کافی برخوردار باشد و بتواند غذا را به درستی هضم کند، از کمترین مقدار غذا حداکثر استفاده را خواهد برد. بنابراین تاکید می شود از مواد غذایی به مقدار مناسب استفاده شود و از مصرف غذاهای دیر هضم و نفخ آور در طول زندگی خودداری شود.

در دوران بارداری، سیستم گوارشی به طور طبیعی دچار هضم ضعیف می شود و احتمال یبوست افزایش می یابد. بنابراین استفاده از غذاهای آسان هضم و ملین در این دوران اهمیت ویژه ای دارد.

تغذیه در دوران بارداری چگونه است؟

ابوالقاسمی: به طور طبیعی، افراد در دوران بارداری دچار ضعف هضم می شوند، بنابراین از گرسنگی یا پرخوری خودداری کنید و مقدار غذا را کاهش دهید و تعداد وعده های غذایی را افزایش دهید.

افراد نباید چندین نوع غذای مختلف را به طور همزمان بخورند. ماست، سالاد و نوشیدنی با غذا مناسب نیستند، اگر بعد از مصرف غذا احساس سنگینی، نفخ، آروغ زدن زیاد و یا گاز بیش از حد دارند، باید بدانند که بهتر است این غذا را مدتی از سبد غذایی خود حذف کنند.

چه غذاهایی بهتر است در دوران بارداری استفاده شود؟

ابوالقاسمی: مصرف کندر در ماه سوم بارداری باید جویده شود نه خورده شود و به مدت 1 یا 2 هفته و روزی 1 عدد نخود احتمالاً با جویدن چیزی از آدامس به دلیل ترشحات بزاق که در حالت گوارش ظاهر نمی شود جدا می شود.

مصرف کندر در ماه های دیگر ممکن است با عوارضی همراه باشد، به خصوص نقاطی که رشد آنها پس از ماه سوم بارداری ادامه دارد.

انار خون ساز است، اگر در فصلی بودید که انار در دسترس نبود، از غذاهای خون ساز دیگر استفاده کنید. خرما قند طبیعی دارد که سوخت مغز است. مصرف لبنیات در شب مانند شیر با خرما و پنیر با گردو بسیار مفید است. مصرف سبزیجاتی که هم گردش خون را افزایش می دهند و هم از یبوست در دوران بارداری جلوگیری می کنند.

بادام منبع کلسیم است و بهتر است آن را پودر کرده و با شربت عسل مخلوط کنید و نوش جان کنید. مقدار کلسیفیکاسیونی که مغز استخوان را پر می کند و مغز استخوان خون جدید تولید می کند بسیار زیاد است.

گندم ویتامین E دارد و از آن به عنوان جوانه یا سبوس استفاده می شود. ویتامین E در زیبایی موثر است. گوشت قرمز بیشترین خون سازی و ویتامین B را دارد.سیب و غذاهای گرم باعث افزایش دمای معده و در نتیجه هضم غذا می شود و از طرفی حالت تهوع ناشی از حالت تهوع را کاهش می دهد.

مصرف ناشتا سیب، انار، عسل. 2 عدد انجیر در روز بسیار مفید است، انجیر نیز کلسیم زیادی دارد و خون ساز است. تخم مرغ دارای بالاترین ویتامین B است و یک عامل عصبی محسوب می شود.

مصرف انجیر و زیتون بعد از صبحانه توصیه می شود. زیتون برای تقویت اعصاب مفید است. این دو ماده برای ماه بعد که فعالیت عصبی شروع می شود ضروری است.

خوردن روزانه انار و بادام بسیار مفید است. در فصل تابستان خوردن خربزه گرم و مرطوب مفید است. غذا خوردن در این ماه باعث زیبایی کودک می شود. خوردن کدو و حلوا باعث خوشحالی کودک می شود.

مصرف عسل، سرکه سیب هفته ای یکبار، انار شیرین صبح ها بسیار مفید است. عسل دارای ویتامین است و در زیبایی جنین و بدن مادر نقش دارد. سرکه گرم است و دمای بدن را بالا می برد و اعصاب را آرام می کند.

برای مادران سرد مزاج استفاده از کباب گوشت شتر و برای مادران سرد مزاج کباب ماهی بسیار مفید است. برای مادران با مزاج، گوشت شتر از سردی و خشکی آن می کاهد. مصرف خرما با شیر در شب بسیار مفید است. اگر مزاج خود را نمی دانید می توانید در تست مزاج شرکت کنید.

چای مناسب در دوران بارداری به حفظ سلامتی شما کمک می کند و بسیاری از عوارض بارداری مانند حالت تهوع صبحگاهی را از بین می برد. اگرچه توصیه کلی عدم استفاده از دمنوش های گیاهی در این دوران است، اما مادران می توانند با مشورت پزشک از خواص برخی از این دمنوش ها برای حفظ سلامت خود استفاده کنند.

محدودیت های غذایی در دوران بارداری چیست؟

ابوالقاسمی: زنان باردار باید از غذاهای تند و تلخ پرهیز کنند. انواع ترشیجات، غذاهای بسیار سرد (مانند بستنی و بستنی) و غذاهای بسیار گرم می تواند برای مادر باردار مضر باشد.

همچنین زنان باردار باید مصرف غذاهای بسیار شیرین، بسیار چرب و یبوست آور را محدود کنند.

از دیدگاه طب ایرانی، برخی از غذاها با افزایش احتمال قاعدگی زنان و در نتیجه سقط جنین همراه است. از جمله این غذاها می توان به لوبیا، کنجد و کرفس اشاره کرد.

استفاده از ادویه جات غیر از نمک و زردچوبه به خصوص در سه ماهه اول باید با احتیاط انجام شود. برخی ادویه ها مانند زعفران خطر سقط جنین را افزایش می دهند و سایر ادویه ها نیز می توانند به جنین آسیب برسانند.

بهتر است مادر باردار مصرف سبزیجات را در دوران بارداری به خصوص در سه ماهه اول محدود کند. سبزیجاتی مانند جعفری و کرفس با افزایش خطر خونریزی مرتبط هستند.

مصرف غذاهای نفاخ مانند سیر و پیاز خام، کلم، تربچه و تره فرنگی نیز در این دوران مناسب نیست. برخی غذاها مانند زرشک (البته به مقدار زیاد) خطر سقط جنین و ناهنجاری های جنینی را افزایش می دهند.

درمان سقط جنین چیست؟

ابوالقاسمی: از نظر طب ایرانی تهوع در موارد خفیف نیازی به درمان ندارد. در موارد شدید، مادر باردار می تواند از این راه حل ها کمک بگیرد. کاهش مصرف شیرینی ها، غذاهای چرب و سرخ کردنی، کاهش مصرف غذاهای خمیری (مانند رشته فرنگی)، آلوئه ورا و پنیر پیتزا همگی مفید هستند.

همچنین بهتر است مادرانی که از بیماری بارداری رنج می برند از خوردن چای همراه با صبحانه یا نوشیدنی همراه با وعده های غذایی خود پرهیز کنند. مصرف مواد غذایی با حجم کمتر و اغلب نیز کمک می کند.

یکی از مهم ترین توصیه ها برای کنترل برفک، پیاده روی کوتاه مدت و مکرر در طول روز است. توجه داشته باشید که کارهای خانه جزء پیاده روی محسوب نمی شود. توصیه می کنیم خانم باردار مبتلا به صرع روزی دو بار به مدت ۱۵ دقیقه پیاده روی کند.

از جمله درمان های تغذیه ای برای کنترل هموروئید می توان به استفاده از میوه هایی مانند انار، گلابی و گلابی در رژیم غذایی زنان باردار اشاره کرد. پاشیدن سخاوتمندانه ناردانا (دانه های خشک و آسیاب شده انار) روی غذا می تواند کمک کننده باشد.

یبوست در بارداری چگونه برطرف می شود؟

ابوالقاسمی: یبوست در بسیاری از زنان باردار به دلیل اثرات هورمونی بر دستگاه گوارش و کاهش حرکات روده مشاهده می شود. یبوست از اهمیت ویژه ای برخوردار است و تاخیر در دفع مواد را مادر بیماری ها می دانند. یبوست می تواند خود را به صورت سردرد، سنگینی یا انقباضات کاذب رحم نشان دهد.

از جمله راهکارهای کنترل یبوست می توان به این موارد اشاره کرد; استفاده از غذاهای نرم و راحت هضم، ورزش و پیاده روی ملایم و پوشاندن شکم با پارچه نخی همگی مفید هستند.

با توجه به گرم و خشک بودن بیشتر ادویه های مورد استفاده در تهیه غذا، مصرف ادویه جات ترشی جات را نیز می توان از عوامل ایجاد یبوست دانست. بنابراین مصرف ادویه های غیر از نمک و زردچوبه را در دوران بارداری محدود کنید.

خوردن برخی میوه ها مانند انجیر تازه و گلابی نیز کمک کننده است. مراقب باشید استفاده از برخی دمنوش های گیاهی مانند گل ختمی، بنفشه، پنیر و حتی خاکشی برای مزاج پرز خطرناک است و احتمال سقط جنین را افزایش می دهد. بنابراین قبل از مصرف هر نوع گیاه دارویی با پزشک خود مشورت کنید.

مادران در ماه آخر بارداری چه فعالیت هایی باید انجام دهند؟

ابوالقاسمی: در ماه نهم بارداری سرعت افزایش وزن جنین افزایش می یابد و بدن مادر برای زایمان آماده می شود. در این میان طب سنتی تدابیر خاصی را در یک ماه اخیر در نظر گرفته است. اقداماتی که به تسهیل زایمان مادر و جلوگیری از زردی در نوزاد کمک می کند.

استفاده بیشتر از غذاهای ملین و پرهیز از ترشیجات و غذاهای یبوست آور در این ماه از اهمیت ویژه ای برخوردار است. همچنین استفاده از خرما برای تقویت مادر در ماه آخر می تواند در زایمان آسان مادر موثر باشد.

استفاده از روغن بادام شیرین در این ماه جایگاه ویژه ای دارد، روغن بادام به عنوان یک اقدام خاص در ماه آخر بارداری چه به صورت خوراکی و چه به صورت روغنی محسوب می شود.