زیاده‌روی در ویتامین E؛ تهدیدی خاموش برای باروری زنان

به گزارش سلامت جو، نتایج یک مطالعه جدید با همکاری محققان پژوهشکده رویان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان و دانشگاه کلرمون اوورن انجام شده، نشان می دهد که مصرف بیش از حد ویتامین E می تواند عملکرد باروری زنان را تضعیف کند.

این تحقیق در مجله علمی داروی اکسیداتیو و طول عمر سلولی منتشر شده است، تاثیر دوزهای مختلف ویتامین E بر عملکرد تخمدان را بررسی کرده است. موضوعی که در سال های اخیر با توجه به گرایش گسترده به استفاده از مکمل های آنتی اکسیدانی اهمیت بیشتری یافته است.

استرس اکسیداتیو؛ شمشیر دو لبه

ناباروری یکی از مهم ترین چالش های بهداشت جهانی است و حدود 17.5 درصد از زوج ها را تحت تاثیر قرار می دهد. یکی از عوامل کلیدی در این زمینه «استرس اکسیداتیو» و فعالیت گونه‌های فعال اکسیژن (ROS) است. این مولکول ها در مقادیر طبیعی برای فرآیندهایی مانند فولیکولوژنز و بلوغ تخمک ضروری هستند. اما افزایش یا کاهش نامتعادل آنها می تواند کیفیت تخمک و جنین را کاهش دهد.

در سال های اخیر استفاده از آنتی اکسیدان هایی مانند ویتامین E به عنوان راه حلی غیرتهاجمی برای کنترل این عدم تعادل پیشنهاد شده است. با این حال، این سوال اساسی باقی ماند که آیا مصرف بیشتر این مکمل ها همیشه مفید است؟

یافته های ناراحت کننده در دوزهای بالا

در این مطالعه، موش‌های ماده در معرض سه سطح مختلف ویتامین E قرار گرفتند. نتایج نشان داد که در دوزهای بالا:

• نرخ بارداری به طور چشمگیری کاهش یافت

• تعداد کاشت جنین کاهش یافت

• ظرفیت رشد تخمک کاهش یافت

• کیفیت و میزان تشکیل بلاستوسیست کاهش یافت

این نتایج نشان دهنده کاهش کیفیت و باروری جنین است.

اختلال در ساختار تخمدان و رحم

برایمطالعات بافت شناسی نیز پیامدهای قابل توجهی را نشان داد. مصرف زیاد ویتامین E باعث:

• کاهش تعداد فولیکول های آنترال

• افزایش فولیکول های آترتیک

• کاهش تعداد جسم زرد

• کاهش ضخامت آندومتر رحم

تبدیل شد تغییراتی که همگی می توانند شانس بارداری موفق را کاهش دهند.

پیچیدگی های مولکولی

در سطح مولکولی، با وجود افزایش برخی از شاخص های آنتی اکسیدانی مانند نسبت GSH/GSSG، مسیر دفاعی Nrf2 فعال نشد. در همان زمان، کاهش آپوپتوز در محیط تخمدان مشاهده شد. پدیده ای که نشان می دهد استرس اکسیداتیو لزوماً با فعال شدن مسیرهای محافظ کلاسیک مرتبط نیست و می تواند تعادل ظریف عملکرد سلولی را مختل کند.

“بیشتر” همیشه “بهتر” نیست.

نتیجه گیری محققان روشن است: ویتامین E در دوز مناسب می تواند نقش حمایتی داشته باشد، اما مصرف بیش از حد آن تعادل اکسیداتیو تخمدان را به هم می زند و باروری را ضعیف می کند.

این یافته ها بار دیگر بر لزوم مصرف آگاهانه و زیر نظر پزشک مکمل های آنتی اکسیدانی تاکید می کند و یادآور می شود که در حوزه سلامت باروری افراط می تواند نتیجه معکوس داشته باشد.