کمبود تجهیزات دیالیز؛ مجلس: اجازه تعطیلی مراکز را نمی دهیم – خبرگزاری مهر ایران و جهان

خبرگزاری مهر؛ گروه استان ها: مراکز دیالیز به عنوان یکی از حساس ترین بخش های نظام سلامت به دلیل ارتباط مستقیم با زندگی بیماران کلیوی نیازمند تامین پایدار منابع مالی، تجهیزات استاندارد و مواد مصرفی هستند. این در حالی است که در سال های اخیر مشکلاتی از جمله تاخیر در پرداخت مطالبات بیمه ای، افزایش هزینه های نگهداری تجهیزات، فرسودگی و فرسودگی برخی دستگاه ها و چالش های تامین مواد مصرفی این مراکز را با فشار جدی مواجه کرده است.

در همین راستا محمد رسول شیخی زاده نماینده مردم دهگلان و قروه و دبیر اول کمیسیون بهداشت و درمان شورای اسلامی در گفتگو با خبرنگار مهر به تشریح آخرین وضعیت مراکز دیالیز، برنامه های مجلس برای حل مشکلات مالی و تجهیزاتی و همچنین موضوع انحصار در بازار تجهیزات پزشکی پرداخت.

وی با بیان اینکه مشکلات حوزه دیالیز ریشه در عدم تعادل ساختاری نظام تامین مالی سلامت دارد، گفت: تداوم خدمات رسانی به بیماران کلیوی نیازمند همکاری جدی دولت، بیمه ها، مجلس و بخش خصوصی است.

مطالبات چند هزار میلیاردی چالش اصلی مراکز دیالیز است

یکی از مهمترین موضوعات مطرح شده در این گفتگو، وضعیت مطالبات معوق مراکز دیالیز از سازمان های بیمه گر بود. موضوعی که به گفته فعالان این حوزه فشار مالی قابل توجهی به مراکز وارد کرده است.

شیخی زاده در پاسخ به این سوال که مجلس در خصوص پرداخت بیش از سه هزار میلیارد تومان مطالبات معوق مراکز دیالیز از بیمه ها و تاخیر طولانی در پرداخت ها، اظهار داشت: سازمان بیمه سلامت ایران یک هزار و 446 میلیارد تومان (بیش از 1.4 همات) از مطالبات مرکز دیالیز پرداخت کرده است و 6 بیمه تامین اجتماعی نیز در اردیبهشت 1404، 1446 میلیارد تومان (بیش از 1.4 همات) از مطالبات مرکز دیالیز پرداخت کرده است. 1405 که شامل مراکز دیالیز می شود. خواهد بود

وی تصریح کرد: با این حال بدهی های انباشته همچنان بالاست و عدم تعادل بودجه نیز روند پرداخت را کند کرده است، به طوری که تنها 50 درصد از اعتبارات لازم سازمان بیمه سلامت در قانون بودجه پیش بینی شده است، با وجود این، مجلس و کمیسیون بهداشت و درمان برای پرداخت مابقی مطالبات سالانه از محل اعتبارات پیش بینی شده در قانون بودجه سال 1396 به پیگیری خود ادامه خواهند داد.

وی افزود: مراکز دیالیز علاوه بر هزینه های جاری با هزینه های سنگین تامین مواد مصرفی، نگهداری دستگاه ها و پرداخت حقوق کارکنان مواجه هستند و تاخیر در پرداخت مطالبات می تواند فعالیت آنها را با مشکل مواجه کند.

نوسازی تجهیزات دیالیز نیاز به حمایت جدی دارد

فرسودگی تجهیزات و سختی تهیه دستگاه های جدید از دیگر محورهای مهم این گفتگو بود. بسیاری از مراکز دیالیز معتقدند افزایش قیمت تجهیزات پزشکی و محدودیت ارزی روند نوسازی دستگاه ها را با مشکل مواجه کرده است.

شیخی زاده درباره اینکه آیا مجلس برنامه ای برای رفع موانع واردات و نوسازی تجهیزات دیالیز دارد، گفت: کمیسیون بهداشت و درمان مجلس به طور جدی این موضوع را بررسی کرده است و نظر مجلس این است که باید دو مسیر را همزمان طی کرد. هم تامین تجهیزات مورد نیاز کشور و هم تقویت تولید داخلی برای کاهش وابستگی به واردات.

وی افزود: در حوزه تجهیزات حیاتی سلامت باید از یک سو نیاز مراکز درمانی تامین شود و از سوی دیگر ظرفیت تولید داخلی افزایش یابد تا کشور در شرایط مختلف با مشکل مواجه نشود.

نماینده مردم دهگلان و قروه تصریح کرد: حمایت از تولید داخلی از جمله تولید فیلتر دیالیز می تواند وابستگی کشور به واردات را کاهش دهد اما این حمایت باید با نظارت همراه باشد تا منجر به ایجاد انحصار جدیدی در بازار نشود.

دستگاهی مسئولیتی در قبال تهیه تجهیزات ندارد

شیخی زاده در خصوص تامین تجهیزات پزشکی و اینکه کدام دستگاه متولی حل این مشکلات است، تامین تجهیزات دیالیز را یک موضوع بین دستگاهی عنوان کرد و گفت: وزارت بهداشت، درمان و سازمان برنامه و بودجه، بانک مرکزی، وزارت صنعت، معدن و تجارت و گمرک هر کدام در این فرآیند نقش دارند.

وی افزود: مجلس خود را ناظر و قانونگذار می داند و وظیفه دارد با تصویب قوانین و نظارت بر پیگیری ها راه را برای اقدامات اجرایی هموار کند.

این نماینده مجلس ادامه داد: خود مجلس تلاش کرده تا راهکارهایی ارائه دهد که عمدتاً بر حمایت از تولید داخلی متمرکز است، از جمله حمایت از طرح تولید سالانه میلیون ها فیلتر دیالیز برای قطع وابستگی به واردات و تصویب بودجه برای احداث 80 مرکز جدید دیالیز. با این حال، ماهیت ساختاری و متقابل این مسائل باعث شده است که حل کامل آن نیاز به زمان و عزم فراتر از یک دستگاه داشته باشد.

انحصار در بازار تجهیزات؛ دغدغه جدی مجلس

وی به موضوع انحصار برخی شرکت ها در تامین تجهیزات و مواد مصرفی دیالیز اشاره کرد. موضوعی که برخی از فعالان این حوزه آن را عامل افزایش هزینه ها و محدودیت رقابت می دانند.

شیخی زاده درباره وضعیت بازار تجهیزات دیالیز گفت: گزارش های مختلفی در این زمینه به مجلس رسیده و انحصار در این زمینه را مشکل جدی می داند.

وی افزود: راهکار مجلس برای مقابله با انحصار افزایش تعداد تولیدکنندگان داخلی، ایجاد رقابت واقعی و شفاف سازی روند قیمت گذاری و توزیع است.

دبیر اول کمیسیون بهداشت و درمان مجلس تاکید کرد: حمایت از تولید داخلی نباید ابزار سوء استفاده برخی گروه ها شود و باید بین حمایت و ایجاد رقابت تعادل برقرار کرد.

حمایت پایدار از بیماران کلیوی نیازمند اصلاح ساختاری است

شیخی زاده به موضوع حمایت های قانونی از بیماران کلیوی و دیالیزی و حمایت های موجود پرداخت و گفت: در حال حاضر بخشی از حمایت ها از طریق بودجه های سنواتی، صندوق بیماری های خاص و اقدامات نظارتی انجام می شود، اما فقدان قانون جامع و دائمی برای بیماران کلیوی همچنان احساس می شود.

وی ادامه داد: حمایت از این بیماران نباید منوط به تصمیمات مقطعی باشد و باید سازوکار ثابتی برای آن ایجاد شود.

تعرفه خدمات دیالیز با هزینه واقعی فاصله زیادی دارد

وی در پاسخ به سوالی در خصوص تعرفه خدمات دیالیز با اشاره به افزایش هزینه های مراکز درمانی اظهار کرد: در سال های اخیر اصلاحاتی در تعرفه ها انجام شده است اما همچنان بین هزینه واقعی ارائه خدمات و تعرفه های مصوب فاصله وجود دارد.

وی افزود: علیرغم تعدیل تدریجی تعرفه دیالیز در سال‌های 1404 و 1405 (افزایش 36 درصدی ارزش واحد حرفه‌ای و افزایش 67 درصدی تعرفه خدمات پس از فروش تجهیزات) و تاکید شورای عالی بیمه بر اصلاح اجزای فنی، همچنان عدم تعادل ساختاری تعرفه مصوب بین مولفه‌های فنی مرکز و هزینه‌های واقعی موجود است. (مربوط به استهلاک، نگهداری و تجهیزات) و جزء حرفه ای (نیروی انسانی). اگرچه مسیر تخصیص بهینه منابع هموار شده است، اما موفقیت سیاست‌های قانون‌گذاری و نظارتی مجلس و وزارت بهداشت در گرو عبور از افزایش‌های موقت و حرکت به سمت شاخص‌سازی پویا بر اساس نرخ تورم حوزه سلامت و هزینه‌های پیش‌بینی نشده تعمیرات اساسی است.

نماینده مردم قروه و دهگلان هشدار داد: در غیر این صورت تداوم فشار اقتصادی بر مراکز خصوصی و دولتی نه تنها پایداری مالی خدمات را به خطر می اندازد، بلکه در میان مدت کیفیت ارائه خدمات و دسترسی عادلانه بیماران به دیالیز را تحت الشعاع قرار می دهد. داده های میدانی هزینه های جاری هستند.

مشکلات مراکز دیالیز در کمیسیون بهداشت بررسی شده است

شیخی زاده درباره وضعیت مراکزی که با مشکل مالی و تجهیزاتی مواجه هستند، گفت: گزارش هایی از وضعیت مراکز دیالیز به کمیسیون بهداشت ارائه شده و اعضای کمیسیون با بازدید میدانی از مشکلات موجود مطلع شده اند.

وی افزود: مسائل مربوط به بیماران دیالیزی، تجهیزات مرکز و مشکلات ارائه خدمات از جمله مواردی است که در جلسات کمیسیون مطرح می شود.

وی درباره مهمترین اقدام فوری برای رفع مشکلات حوزه دیالیز گفت: تسویه مطالبات مراکز، تامین تجهیزات لازم، نوسازی دستگاه های فرسوده و حمایت از تولید داخلی باکیفیت باید در اولویت قرار گیرد.

وی تاکید کرد: مشکلات این حوزه ناشی از سال ها نارضایتی در نظام تامین مالی سلامت است اما به عنوان نماینده مردم اجازه تعطیلی حتی یک مرکز دیالیز را نخواهیم داد.

دبیر اول کمیسیون بهداشت و درمان مجلس خاطرنشان کرد: حل ریشه ای مشکلات دیالیز نیازمند همکاری دولت، بیمه ها و بخش خصوصی است و مجلس به تلاش خود برای اصلاح ساختارهای موجود ادامه خواهد داد.