پیگیری مداوم اخبار قبل از خواب بی خوابی را تشدید می کند – خبرگزاری مهر ایران و جهان

به گزارش خبرگزاری مهر، مهسا شجاعی متخصص مغز و اعصاب و فلوشیپ طب خواب با اشاره به وضعیت هوشیاری بدن در شرایط جنگی گفت: در مواقع بحرانی بدن تمایل دارد برای مقابله با خطرات احتمالی در حالت هوشیاری دائمی بماند که این امر منجر به اختلال در خواب عمیق و بی خوابی می شود.

وی با بیان اینکه استرس محیطی ریتم شبانه روزی بدن را تغییر می دهد، گفت: ترشح هورمون های مربوط به اضطراب و ترس از تاریکی در شب مانع از ورود مغز به مرحله خواب عمیق می شود و ساعت بیولوژیکی بدن را مختل می کند.

این متخصص طب خواب افزود: یکی از مهم ترین مراحل خواب، خواب رویایی یا مرحله REM است که وظیفه تثبیت حافظه و پردازش احساسات روزانه را بر عهده دارد. در شرایط بحرانی، این فرآیند ممکن است به شکل کابوس هایی ظاهر شود که باعث بیداری ناگهانی و کاهش کیفیت استراحت فرد می شود.

وی با تاکید بر لزوم بهبود فضای خواب گفت: مردم تا حد امکان محیطی امن و آرام را برای خواب انتخاب کنند. به عنوان مثال، جابجایی تخت کنار پنجره، استفاده از پرده های ضخیم برای تاریکی کامل و حتی استفاده از گوش گیر برای کاهش صدای انفجار می تواند به خواب عمیق شما کمک کند.

شجاعی با بیان اینکه پذیرش ترس به جای مبارزه با آن راهگشاست، تصریح کرد: انسان باید خود را متقاعد کند که در امن ترین مکان ممکن قرار دارد و در صورت بروز حادثه در آن لحظه تصمیم مناسب را اتخاذ می کند؛ بنابراین باید به این نکته توجه داشت که در صورت بروز حادثه، ترس را به بهترین نحو ممکن انجام دهد. این رویکرد از پیش داوری های مضطرب اجتناب می کند.

وی بررسی مداوم اخبار را مخرب ترین عامل بی خوابی دانست و اظهار داشت: پیگیری اخبار و استفاده از گوشی هوشمند ترشح ملاتونین را به دلیل نور آبی و آشفتگی ذهنی مختل می کند؛ این امر باعث ایجاد اختلال در ترشح ملاتونین می شود. بنابراین اکیداً توصیه می شود یک ساعت قبل از خواب گوشی را کنار گذاشته و با فعالیت های آرامش بخش جایگزین کنید.

این متخصص طب خواب افزود: خواندن کتاب های غیر مرتبط با جنگ، گوش دادن به پادکست های بی سر و صدا، گرفتن دوش آب گرم و صحبت با خانواده درباره خاطرات خوش گذشته از جمله راه های موثر برای ایجاد آرامش قبل از خواب است. افرادی که سابقه اختلالات اضطرابی دارند بیشتر مستعد ابتلا به این شرایط هستند و باید پروتکل های بهداشت خواب را با دقت بیشتری رعایت کنند تا از آسیب جدی تری به سیستم عصبی جلوگیری شود.

شجاعی با اشاره به شباهت های بی خوابی ناشی از اضطراب و ترومای جنگی، گفت: تفاوت اصلی این است که در ترومای جنگی ممکن است فرد با صدای انفجار یا جنگنده از خواب بیدار شود و این ترس همیشه با او باقی خواهد ماند، به طوری که هر بار که سرش را روی تخت می گذارد، صدای انفجار را تصور می کند.

وی با بیان اینکه استرس های روحی ناشی از جنگ یا حوادث تلخ می تواند منجر به کابوس های مکرر شود، تصریح کرد: این کابوس ها گاهی به حدی شدید می شود که فرد از ترس دیدار مجدد از خوابیدن خودداری می کند که در این صورت نیاز به پیگیری پزشکی، مشاوره و حتی درمان دارویی زیر نظر پزشک متخصص است.

این متخصص طب خواب در پاسخ به سوالی در مورد مصرف قرص ملاتونین افزود: ملاتونین برای کسانی که چرخه خواب و بیداری آنها مختل می شود مفید است اما تاثیر مستقیمی بر هورمون های اضطراب و استرس ندارد.

وی با تشریح تاثیرات کم خوابی بر توانمندی های فردی، تصریح کرد: فردی که خواب کافی ندارد، روز بعد با اختلال تمرکز، توجه، قدرت تصمیم گیری و کندی عکس العمل ها مواجه می شود. کمبود خواب علاوه بر کاهش حافظه و یادگیری، بر خلق و خو نیز تأثیر می گذارد و می تواند فرد را پرخاشگر یا افسرده کند.

وی با اشاره به نقش هورمون کورتیزول در اختلالات خواب گفت: در شرایط استرس زا واکنش جنگ یا گریز در بدن فعال می شود و سطح کورتیزول بالا می رود. این هورمون که باید در زمان بیداری به اوج خود برسد، در افراد مضطرب هنگام خواب بالا می ماند و از استراحت عمیق جلوگیری می کند.

این متخصص خواب در خصوص فعالیت بدنی توصیه کرد: ورزش های سنگین و قدرتی قبل از خواب توصیه نمی شود و باید چند ساعت با زمان خواب فاصله داشته باشد. پیاده روی به خصوص در ساعات صبح و قرار گرفتن در معرض نور خورشید به تنظیم ساعت درونی بدن و بهبود کیفیت خواب شبانه کمک می کند.

شجاعی با تاکید بر رعایت عادات خواب گفت: اگر شخصی نیمه شب از خواب بیدار شد و نتوانست دوباره بخوابد، نباید زیاد در رختخواب بماند. ماندن در رختخواب و فکر کردن به استرس می تواند به یک عادت مخرب تبدیل شود.

وی در گفت و گو با رادیو گفتگو خاطرنشان کرد: در چنین شرایطی بهتر است فرد از رختخواب بلند شود و به فعالیت های آرامش بخشی مانند خواندن کتاب یا گوش دادن به پادکست بپردازد و تنها زمانی که دوباره احساس خواب آلودگی کرد به رختخواب بازگردد. البته تاکید می شود که در این زمان به سراغ تلفن یا اخبار نرود.