به گزارش خبرگزاری سلامت، در پی نامه عبداللهی عسل – مدیر کل دارو و مواد تحت کنترل سازمان غذا و دارو، کدهای شناسایی «GLN» انبارهای دارویی ادارات غذا و دارو از چرخه عرضه داروهای تحت کنترل غیرفعال اعلام شد. بر اساس این اطلاعیه، توزیع فرآورده های مورد نیاز مراکز درمانی اختلالات مصرف مواد شامل شربت تریاک، متادون و بوپرنورفین فقط از طریق داروخانه های دولتی واجد شرایط انجام می شود.
همچنین بر اساس این نامه شرکت های پخش موظفند این اقلام را فقط برای داروخانه های معرفی شده از سوی دانشگاه های علوم پزشکی فاکتور کنند و واحدهای غذا و دارو نیز موظف به ارائه GLN داروخانه های منتخب به شعب توزیع استانی هستند. بر اساس این نامه، توزیع کلیه داروهای کنترل شده در داروخانه های واجد شرایط و داروخانه های بیمارستانی ادامه خواهد داشت.
بر تخصیص بیماران مبتنی بر سیستم تمرکز کنید
بنابراین آنچه از این نامه بر می آید حاکی از آن است که سهمیه داروهای مورد نیاز مراکز ترک اعتیاد باید بر اساس اطلاعات ثبت شده بیماران در سامانه عملیاتی معاونت درمان تعیین شود و هدف از این رویکرد افزایش شفافیت، جلوگیری از انحراف مصرف و کنترل زنجیره توزیع است.
اما برخی از دانشگاه ها اعلام کرده اند که اجرای این مکانیسم نیازمند زیرساخت های فنی، هماهنگی بین بخشی و به روز رسانی مداوم اطلاعات بیماران است. موضوعی که هنوز در برخی استان ها به طور کامل تامین نشده است.
چالش دانشگاه های بدون داروخانه دولتی
یکی از مهمترین نگرانیهایی که پس از این ابلاغیه مطرح شد، وضعیت دانشگاههایی است که داروخانه دولتی ندارند یا در مناطق خود، بخش خصوصی مسئولیت توزیع مواد مخدر را بر عهده نگرفته است. در این شرایط حذف GLN نمایندگان می تواند روند عرضه دارو را مختل و مختل کند.
از سوی دیگر در برخی مناطق افزایش تعداد داروخانه های GLN و پیامدهای اجرایی آن از جمله پیچیدگی مدیریت سهمیه بندی و هماهنگی با شرکت های توزیع به عنوان چالشی جدید مطرح شده است.
محدودیت های مالی و بدهی بیمارستان
از سوی دیگر، بدهی انباشته برخی بیمارستان ها و محدودیت منابع مالی، خرید مستقیم داروهای کنترل شده را دشوارتر کرده است. فعالان حوزه پزشکی معتقدند در چنین شرایطی حذف نقش انبارهای معاونت ها بدون ارائه سازوکارهای حمایتی می تواند فشار مضاعفی بر مراکز درمانی وارد کند.
ابهام در مورد شربت تریاک
در متن اطلاعیه شربت تریاک به عنوان یکی از اقلام قابل توزیع ذکر شده است. این در حالی است که پیش از این هماهنگی هایی در خصوص عدم تولید و توزیع این محصول انجام شده بود. درج نام این دارو برای برخی مراکز درمانی و کلینیک های ترک اعتیاد ابهام ایجاد کرده و این سوال را ایجاد کرده که آیا شربت تریاک همچنان در لیست اقلام موجود است یا خیر؟
دغدغه داروخانه های خصوصی
در عین حال وضعیت معوق بودن مطالبات داروخانه های بخش خصوصی از سازمان های بیمه گر و موضوع ارز یارانه ای از عوامل موثر بر ثبات خدمات دارویی در نظر گرفته شده است. با توجه به اینکه اکثر خدمات سرپایی توسط داروخانه های خصوصی ارائه می شود، تاخیر در پرداخت ها می تواند توانایی این داروخانه ها را برای مشارکت در طرح های جدید توزیع کاهش دهد.
لزوم توجه به شرایط متنوع استان ها
کارشناسان حوزه پزشکی معتقدند اگرچه اجرای فرآیند جدید توزیع داروهای کنترل شده می تواند منجر به افزایش شفافیت و کاهش تخلفات شود، اما موفقیت آن مستلزم توجه به تفاوت های ساختاری و عملیاتی دانشگاه های علوم پزشکی سراسر کشور است.
به نظر می رسد تدوین دستورالعمل های تکمیلی، پیش بینی مسیرهای جایگزین برای مناطق محروم و تقویت حمایت های مالی از مراکز درمانی و داروخانه ها می تواند به اجرای موثرتر این سیاست کمک کند.
