سلامت جو، محمود نجفی عرب رئیس اتاق بازرگانی تهران در همایش پایان سال داروسازی دوشنبه که به منظور بررسی وضعیت اقتصاد دارویی و ایجاد تقسیم کار ملی در این حوزه برگزار شد، حجم صادرات دارو را حدود 56 میلیون دلار دانست و گفت: این حجم صادرات دارویی حدود 56 میلیون دلار است و باید تراز دارویی آنها قابل قبول نیست. مثبت
وی ادامه داد: برای رفع این مشکل باید شرکت های تخصصی توسعه و مدیریت صادرات تشکیل شود تا صادرات دارو را بر عهده بگیرند. کشورهای آسیای مرکزی فرصت خوبی برای صادرات دارو هستند و برخی کشورها به شدت خواهان داروهای ایرانی هستند.
نجفی عرب خاطرنشان کرد: شرکت های زیادی در حوزه دارویی وجود دارد اما کشور در زمینه صادرات دارو وضعیت خوبی ندارد و باید شاخص های صادرات دارو را ارتقا و ارتقا بخشد.
ما باید تصمیمات بزرگ بگیریم
در ادامه این همایش حسین عبدی تبریزی، اقتصاددان و استاد دانشگاه گفت: در حال حاضر کنترل شدید قیمت ها و نبود چشم انداز ثابت، تصمیم گیری را برای فعالان اقتصادی با مشکل مواجه کرده و این امر باعث کاهش سرمایه گذاری شده است. مسیر بازگشت اقتصاد به روند طبیعی احتمالاً تدریجی و پلکانی خواهد بود. اما آغاز آن نیازمند تصمیمات ساختاری و هماهنگ در حوزه اقتصاد و حکمرانی است
کیفیت همیشه باید در اولویت باشد
امیرحسین حاجی میری کارشناس اقتصاد دارو با اشاره به اهمیت توسعه مولفه های موثر بر کیفیت دارو در کشور گفت: تکیه بر شاخص های کمی بدون تقویت زیرساخت های تولید و کنترل کیفی می تواند آسیب زا باشد. بررسی روند دهه اخیر نشان می دهد که الگوی سرمایه گذاری زیرساختی در بسیاری از بخش ها محدود بوده و نوسازی خطوط تولید به کندی پیش رفته است.
وی ادامه داد: بخشی از صنعت با بحران جدی توجه به زیرساخت ها مواجه است. در برخی موارد، فشارهای اقتصادی بهانه ای برای به تعویق انداختن سرمایه گذاری های ضروری شده است. موضوعی که می تواند در بلندمدت پایداری تولید و استانداردهای کیفیت را تحت تاثیر قرار دهد.
حاجی میری افزود: شرایط کنونی نشان می دهد که در «ته هرم» صنعت دارو یعنی جایی که زیرساخت ها و پایه های کیفی قرار گرفته است، کم توجهی شده است و در چنین شرایطی استفاده هوشمندانه از ابزارهای اقتصادی و مدیریتی می تواند نقش مهمی در ارتقای بهره وری و پایداری صنعت داشته باشد.
پرداخت مطالبات، پاشنه آشیل اصلاحات ارزی
محمدمهدی مجاهدیان، نایب رئیس انجمن علمی مدیریت دارو و معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی ایران در خصوص اصلاح ارز دارویی توضیحاتی ارائه کرد و گفت: اولین موضوع محدودیت منابع ارز ترجیحی است. در مقطعی سقف تخصیص ارز ترجیحی حدود 12.5 میلیارد دلار اعلام شد اما به مرور زمان و با بروز مشکلات اقتصادی این منابع محدودتر شد.
وی در ادامه توضیح داد: موضوع دوم افزایش مستمر فاصله بین نرخ ترجیحی ارز و ارز آزاد است. هرچه این شکاف ارزی بیشتر شود، پیامدهای آن بیشتر خواهد بود.
مجاهدیان تصریح کرد: حذف ارز ترجیحی دارو در صورت تامین نقدینگی کافی و پرداخت به موقع مطالبات می تواند شفافیت بیشتری در بازار ایجاد کند. اما تاخیر در فرآیندهای اداری و پرداخت اسناد که گاه پنج تا شش ماه به طول می انجامد، چالشی جدی در اجرای این سیاست ها تلقی می شود.
وی افزود: بارگذاری مدارک در دانشگاه های علوم پزشکی و انتقال منابع به حساب های اختصاصی نیازمند تسهیل و تسریع در فرآیندهای مالی است تا زنجیره تامین دارو مختل نشود.
مجاهدیان تاکید کرد: اصلاح سیاست ارزی در حوزه دارو بدون طراحی همزمان سازوکار حمایتی بیمه ها و بیماران می تواند منجر به افزایش پرداخت از جیب مردم شود. بنابراین هر تصمیمی در زمینه حذف یا اصلاح ارز ترجیحی مستلزم رویکردی هماهنگ و شفاف مبتنی بر تامین پایدار منابع است.
با دستور صادرات یک میلیاردی دارو تمام نمی شود
وحید محلاتی دبیر انجمن پخش مواد مخدر با اشاره به تجربیات موفق ترکیه در توسعه صادرات دارو گفت: اولین قدم در توسعه صادرات دارو تعیین هدف مشخص و دست یافتنی است. اما هدف گذاری بدون تامین زیرساخت های اقتصادی، مالی و قانونی نتیجه ای نخواهد داشت.
وی ادامه داد: نظام قیمت گذاری داخلی بر رقابت پذیری شرکت های تولیدکننده دارو تاثیر منفی گذاشته است. شرکت های داروسازی باید از نظر مالی و ساختاری توانایی ورود به بازارهای جهانی را داشته باشند. اما فشارهای داخلی و محدودیت های قیمتی، حاشیه سود و امکان سرمایه گذاری در توسعه بازار را محدود می کند. علاوه بر این، فرآیندهای نظارتی و مجوزهای صادراتی همچنان پیچیده و زمان بر هستند. در چنین شرایطی سازمان های متولی باید با تسهیل مقررات مسیر صادرات را هموارتر کنند. فقط اینکه در قانون بنویسیم یک میلیارد دلار دارو صادر شود کافی نیست.
محلاتی خاطرنشان کرد: توسعه صادرات دارو در گرو ثبات اقتصادی، اصلاح نظام نظارتی، توانمندسازی شرکت ها و حمایت عملی دولت است. تجربه ترکیه نشان می دهد که با هدف گذاری دقیق و حمایت ساختاری می توان به ارقام صادرات قابل توجهی دست یافت. دستیابی به این هدف در ایران نیز نیازمند تصمیمات راهبردی و تقویت زیرساخت های اقتصادی و تجاری است.
محافظت در برابر بازار دارو و مکمل های غذایی
امیرقلبر فعال در حوزه مکمل های غذایی با اشاره به وضعیت ناپایدار اقتصادی شرکت های تولید کننده اقلام سلامت محور گفت: ادامه شرایط فعلی خطر تعطیلی شرکت های متوسط و کوچک را افزایش می دهد. کاهش نقدینگی، سیاستهای انقباضی بانکها و رشد نرخ ارز در کنار تورم، فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان وارد کرده است.
وی افزود: مشکلات اقتصادی شرکت ها را به سمت رقابت و تعاملات ناسالم سوق داده که منجر به گمراهی مصرف کنندگان می شود و این برای صنف قابل قبول نیست.
گولنبر افزود: باید ریشه های فساد و رقابت ناسالم شناسایی و ریشه کن شود اما متاسفانه به نظر می رسد عزم جدی در این زمینه وجود ندارد.
وی ادامه داد: تبلیغات اینفلوئنسرهای بی اطلاع از داروها و مکمل های دارویی و همچنین تبلیغات ماهواره ای عامل و متأسفانه باعث گمراهی مردم و بیماران در خصوص مصرف اقلام سلامت محور شده است و در این راستا باید ابزارهای بازدارنده تعریف و یک سری دستورالعمل ها بازنگری شود.
صنعت پلاسما اسیر بلاتکلیفی مسئولان است
امیرمحمد دهقان دبیر انجمن تولیدکنندگان پلاسما بر ضرورت بازنگری در سیاست های قیمت گذاری و حمایت از صنعت پلاسما تاکید کرد و گفت: ترس از تغییر و مواجهه با اصلاحات ساختاری می تواند این صنعت را به مرز فروپاشی برساند.
وی با اشاره به اینکه یکی از موارد مهم اختلاف نظر موضوع قیمت گذاری و نحوه حمایت نظارتی است، گفت: در برخی موارد پس از اجرای مصوبه و رعایت نتایج، نیاز به بازنگری در قیمت ها یا سازوکارهای حمایتی مطرح می شود، اما روند تصمیم گیری به کندی پیش می رود و این کندی می تواند برای فعالان این حوزه ناامید کننده باشد.
دهقان تصریح کرد: صنعت پلاسما و داروهای حاصل از آن در مرحله حساسی قرار دارد. ثبات در سیاست گذاری، بررسی به موقع قیمت ها و حمایت هدفمند از تولید داخلی می تواند این صنعت را در مسیر رشد نگه دارد. در غیر این صورت تکرار تجربه های تلخ دور از انتظار نخواهد بود.
توسعه خدمات دارویی و برجسته سازی نقش داروخانه
رضا مساعد، فارماکولوژیست بالینی و داروساز عضو شورای عالی نظام پزشکی با اشاره به اینکه نقش داروخانه تنها محدود به تحویل دارو نیست و ابعاد گسترده تری در حوزه سلامت جامعه دارد، بر لزوم توجه ویژه به نقش خدمات دارویی تاکید کرد و گفت: داروخانه ها به عنوان یکی از پرترددترین مراکز بهداشتی و درمانی نقش کلیدی در سلامت جامعه ایفا می کنند. تجربه کشورهای پیشرفته نشان می دهد که استفاده از ظرفیت داروسازان در زمینه هایی مانند واکسیناسیون می تواند پوشش خدمات سلامت را افزایش دهد.
موسی افزود: برای بهبود عملکرد داروسازان، اصلاحات در برنامه آموزش عمومی داروسازی ضروری است. افزایش حضور داروسازان در بخش های بیمارستانی و تقویت ارتباط تعاملی با پزشکان می تواند جایگاه آنها را به عنوان پیوند علمی بین پزشک و بیمار تقویت کند. این تعامل موثر در نهایت باعث افزایش کیفیت خدمات ارائه شده در داروخانه ها و تثبیت نقش داروساز در روند درمان می شود.
وی خاطرنشان کرد: نبود قانون گذاری مشخص و امکان جرم انگاری متعاقب آن می تواند فعالان این حوزه را با چالش های قانونی مواجه کند. بنابراین توسعه خدمات جدید دارویی باید همزمان با تنظیم مقررات سختگیرانه و پیش بینی عواقب قانونی انجام شود.
موسی تصریح کرد: تقویت استانداردها، مستندسازی خدمات، اصلاح آموزش و تدوین ضوابط شفاف برای خدمات جدید از گام های ضروری برای ارتقای جایگاه حرفه ای داروسازان و افزایش اثربخشی نظام سلامت است.
قدردانی از ارقام دارویی سال
این همایش که با حضور بیش از 500 داروساز برگزار شد، شب گذشته به عنوان نشست ایام پایانی سال در هتل قلب تهران برگزار شد. با یاد و خاطره مرحوم پروفسور خشایار کریمیان، استاد محمدعلی فرامرزی و سیدرضا میرمطلبی آغاز شد و نیما برارجانیان را به عنوان چهره سال پزشکی، محمدرضا عابدی رئیس گروه داروهای بیولوژیک سازمان غذا و دارو به عنوان مدیر نظارتی برگزیده و همچنین قیس بدریقی چهره تحقیقاتی و توزیع دارو و قیس بدریقی به عنوان چهره تحقیقاتی دارو معرفی کرد. تحقیق کنید. کارش را تمام کرد.
در این نشست که با شعار “حفظ و تقویت زنجیره تامین دارو، مسئولیت همگانی و بی وقفه”، چهره های سرشناس صنعت داروسازی، سازمان غذا و دارو، دانشکده های داروسازی و بیوتکنولوژی کشور و تشکل های تخصصی و علمی از جمله مهدی پیرصالحی (رئیس سازمان غذا و داروی سازمان غذا و دارو)، فریدون چهره 1396 برگزار شد. دیناروند (رئیس اسبق سازمان غذا و دارو)، علی منتصری (رئیس سابق سازمان غذا و دارو)، ناصر ریاحی (رئیس سابق اتحادیه) واردکنندگان دارو)، مرتضی نیلفروشان (سابق سازمان غذا و دارو)، محمد عبدوزاده (رئیس انجمن تولیدکنندگان داروی سازمان برنامه و بودجهها و محمدفرها) سازمان)، پویا فرهت (رئیس سابق تیپیکو)، امیرحسین جمشیدی (رئیس معاونت فناوری پژوهشی وزارت بهداشت)، احمد آتش هوش (رئیس اتحادیه واردکنندگان دارو)، فرشاد هاشمیان (رئیس انجمن علمی داروسازان)، بهمن صبور (معاون توسعه علوم پزشکی دانشگاه شاهموی بهشتی، علی ماویس معاون توسعه علوم پزشکی دانشگاه تهران) بیگلر (رئیس داروخانه 22 آبان)، وحیدا چالاکی (رئیس داروخانه 29 فروردین)، فرامرز دهبانی (رئیس سندیکای تولیدکنندگان مواد اولیه)، نازیلا یوسفی (رئیس نظارت بر سازمان غذا و دارو) و ده ها تن از مدیران صنایع، داروخانه ها و مواد اولیه مورد نیاز توزیع، داروسازی کشور را مورد تاکید قرار دادند. تقسیم کار ملی برای حل مشکلات دارویی کشور.
