سلامت جو، با شنیدن نام سرطان ناخودآگاه ترس عجیبی از مردن به سراغمان می آید و فکر می کنیم به آخر خط زندگی رسیده ایم. در حالی که با اصلاح سبک زندگی می توانیم این ترس را تا حد زیادی از خود دور کنیم. زیرا بیشتر سرطان ها قابل پیشگیری هستند.
متأسفانه گرایش به سبک زندگی مدرن علاوه بر اینکه ما را از داشتن بدنی سالم دور می کند، باعث افزایش روزافزون بیماری های غیرواگیر می شود که سرطان یکی از عوارض سبک زندگی ناسالم است.
علی مطلق دبیر کارگروه ملی پیشگیری و کنترل سرطان با اشاره به پیش بینی افزایش ابتلا به سرطان در کشور بر اساس مطالعات بین المللی گفت: این افزایش اگرچه رقم قابل توجهی است اما بیشتر آن به دلیل رشد جمعیت، تغییرات محیطی و سبک زندگی است. این نشان می دهد که اگر بتوانیم آگاهی عمومی، فعالیت بدنی و تغذیه سالم را تقویت کنیم، آینده درخشانی در پیشگیری از سرطان در انتظار کشور است.
وی افزود: در حال حاضر حدود 85 درصد از جمعیت ایران کمتر از پنج وعده میوه و سبزی در روز مصرف می کنند و نزدیک به 60 درصد فعالیت بدنی کافی ندارند.
در همین حال، مطالعات جهانی نشان میدهد که تشخیص زودهنگام یا شروع سریعتر درمان، شانس بقای بیماران سرطانی را افزایش میدهد.
سرطان مری
آرمان عبدی متخصص گوارش بزرگسالان و فوق تخصص کبد گفت: نوشیدن مداوم چای و مایعات با درجه حرارت بالا یکی از عوامل مهم و اثبات شده در افزایش خطر ابتلا به سرطان مری است و متاسفانه این عادت در کشور ما بسیار رایج است.
وی با عنوان این مطلب که مصرف مداوم مایعات بسیار داغ به ویژه چای باعث آسیب حرارتی مکرر به مخاط مری می شود، افزود: این آسیب های مکرر به مرور زمان می تواند منجر به التهاب مزمن، تغییرات سلولی و در نهایت افزایش احتمال ابتلا به سرطان مری شود.
عبدی تاکید کرد: اصلاح سبک زندگی، کنترل وزن، تغذیه سالم، مدیریت استرس و … می تواند نقش موثری در پیشگیری از بیماری های گوارشی به ویژه سرطان مری داشته باشد.
خطرات نیتریت و نیترات
در فرآورده های گوشتی مانند سوسیس و کالباس، «نیتریت» به عنوان یک ماده نگهدارنده و ضد میکروبی استفاده می شود، اما مصرف بیش از حد آن می تواند منجر به تشکیل ترکیبات سمی و سرطان زا شود. همچنین نیتریت با هموگلوبین خون در بدن ترکیب می شود و «متهموگلوبین» ایجاد می کند که توانایی انتقال اکسیژن به سلول ها را کاهش می دهد و در موارد شدید باعث تنگی نفس و حتی خفگی می شود.
سبزیجات، گوشت های فرآوری شده و آب آشامیدنی مهم ترین منابع نیترات هستند و در بین سبزیجات معمولاً سبزی های برگ دار بیشترین میزان نیترات را دارند.
مریم باقریان، فوق تخصص خون و انکولوژی به عوامل کلیدی افزایش خطر ابتلا به سرطان اشاره کرد و گفت: ثابت شده است که سیگار، چاقی، کم تحرکی، مصرف خودسرانه مواد مخدر و رژیم غذایی حاوی غذاهای چرب و پرکالری به ویژه فست فودها در بروز طولانی مدت سرطان ها به ویژه سرطان های پیش از سرطان و دستگاه گوارش نقش دارند.
سرطان معده
زهرا کشت پور املشی، فوق تخصص پرتودرمانی و انکولوژی گفت: مصرف زیاد ترشیجات و نمک، رژیم غذایی حاوی املاح مفید مانند ماهی شور و غذاهای دودی، عدم مصرف میوه، سبزیجات و فیبر و … در ابتلا به سرطان معده تاثیر زیادی دارد.
وی افزود: متاسفانه به دلیل رژیم غذایی نامناسب و کم تحرکی، ابتلا به سرطان معده در ایران بیشتر از کشورهای دیگر است.
آنچه مسلم است آمار ابتلا است سرطان های دستگاه گوارش در حال افزایش است که علت آن را باید در نوع تغذیه و سبک زندگی جستجو کرد.
استفاده مداوم از غذاهای فرآوری شده، فست فودها، نمک زیاد و … به روده و معده فشار وارد می کند. این غذاها محیط اسیدی دستگاه گوارش را تغییر می دهند و احتمال جهش سلولی را افزایش می دهند.
علاوه بر تغذیه، کم تحرکی، اضافه وزن و چاقی شکمی عواملی هستند که به طور مستقیم این خطر را افزایش می دهند. سرطان های دستگاه گوارش بدن بی تحرک متابولیسم کندتری دارد و تجمع چربی های مضر زمینه را برای التهاب های مزمن فراهم می کند. التهاب هایی که یکی از ریشه های اولیه در تشکیل تومورها هستند.
