چای کهنه باعث معده درد می شود. زمان طلایی مصرف چای – خبرگزاری مهر اخبار ایران و جهان
آزاده زارعی پزشک متخصص طب سنتی، عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران و رئیس باشگاه های سلامت دانشکده پزشکی ایران در گفتگو با خبرنگار مهر درباره فواید و مضرات چای توضیحاتی ارائه کرد و گفت: برخلاف برخی دیدگاه های منفی رایج، چای نه تنها مضر نیست، بلکه در صورت اصلاح مزاج و مزاج افراد می تواند فواید زیادی برای بدن داشته باشد. نوع چای، روش مصرف، زمان مصرف و میزان مصرف روزانه نقش تعیین کننده ای در تاثیرات مثبت یا عوارض احتمالی این نوشیدنی محبوب دارد.
وی ادامه داد: چای یکی از پرمصرف ترین نوشیدنی ها در بین ایرانیان است، اما واقعیت این است که برخلاف آنچه این روزها درباره مضرات آن گفته می شود، چای ذاتاً نوشیدنی مضری محسوب نمی شود. از نظر علمی و بر اساس آموزه های طب ایرانی، میزان و نحوه مصرف چای باید با مزاج هر فرد هماهنگ باشد.
زارعی افزود: چای دارای مزاج گرم و خشک است و برخلاف تصور عموم، آن را «سرد» نمی دانند. این ویژگی باعث می شود که چای بتواند تشنگی را کاهش دهد، التهاب و گرمای اضافی بدن را کاهش دهد و به دفع رطوبت اضافی از بدن کمک کند. همچنین چای دارای ویژگی های خاصی است که می تواند برخی از اندام ها را تحت تاثیر قرار دهد. از جمله ریه، به طوری که در طب ایرانی، چای به عنوان یک داروی گیاهی موثر برای دستگاه تنفسی شناخته شده است.
این متخصص طب سنتی خاطرنشان کرد: مهم ترین نکته نحوه مصرف چای است. چایی که امروزه به طور گسترده مصرف می شود، عمدتاً چای سیاه است که چای سفید به عنوان بهترین نوع چای تبلیغ می شود. چای سفید چایی است که فرآوری نشده و بیشترین اثرات مثبت را در کنار کمترین عوارض ممکن دارد.
زارعی تصریح کرد: زمان مصرف چای دم کرده نیز بسیار حائز اهمیت است و با توجه به آنچه در کتب طب سنتی آمده است، چای باید ظرف یک ساعت پس از دم کشیدن مصرف شود. اگر این زمان بیش از یک ساعت طول بکشد، نه تنها اثرات مفید چای کاهش می یابد، بلکه ممکن است عوارضی نیز ایجاد کند. از جمله این عوارض می توان به معده درد یا برخی مشکلات گوارشی اشاره کرد.
وی در ادامه گفت: به طور کلی نمی توان چای را یک نوشیدنی بی اثر یا مضر دانست. چای فواید قابل توجهی دارد، اما میزان مصرف روزانه، زمان دم کردن و رعایت «زمان طلایی» مصرف آن از اهمیت بالایی برخوردار است. نکته ای که در سبک مصرف رایج کمتر به آن توجه می شود. به عنوان مثال دم کردن چای در ساعات اولیه صبح و مصرف آن در طول روز از نظر طب ایرانی روش صحیحی به حساب نمی آید.
این عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران تصریح کرد: نوع چای، زمان مصرف، میزان مصرف و هماهنگی با روحیه فرد عواملی است که تعیین می کند چای به نوشیدنی مفیدی تبدیل شود یا عوارض احتمالی ایجاد کند. رعایت این اصول می تواند نقش مهمی در بهره مندی از خواص چای و جلوگیری از مشکلات مربوط به مصرف نادرست آن داشته باشد.
عوارض، فواید و افراد منع مصرف چای
زارعی بیان کرد: چای در الگوی مصرف روزانه مردم کشور جایگاه ویژه ای دارد اما واقعیت این است که در طب ایرانی چای به عنوان یک ماده دارویی شناخته می شود و برای برخی افراد می تواند عوارضی ایجاد کند. به همین دلیل کنترل میزان مصرف چای بسیار مهم است و استفاده زیاد از آن توصیه نمی شود.
وی تصریح کرد: مصرف چای باید متناسب با شرایط جسمانی و مزاج هر فرد باشد. در برخی موارد برای کاهش عوارض احتمالی چای، استفاده از مکمل ها توصیه می شود. این افزودنی ها با هدف تعدیل خواص چای برای کاهش خواصی که ممکن است برای برخی افراد مشکل ساز باشد و از عوارض جانبی جلوگیری کند استفاده می شود.
این متخصص طب سنتی اذعان داشت: چای مزاج گرم و خشک دارد. به همین دلیل افرادی که مزاج گرم و خشک دارند، به ویژه جوانان و نوجوانانی که طبعاً طبع گرمتری دارند، نباید زیاد چای مصرف کنند. مصرف بیش از حد چای برای این گروه می تواند نامناسب باشد و حتی مشکلاتی ایجاد کند.
وی تصریح کرد: یکی از نکات مهم مطرح شده مصرف چای همراه با غذا است. بر اساس این دیدگاه، نوشیدن چای با غذا می تواند باعث هضم سریع و از بین رفتن بخشی از غذا شود و در نتیجه مواد مغذی به طور کامل به بدن نرسد. این امر به ویژه برای افرادی که به غذای بیشتری نیاز دارند بسیار مهم است.
زارعی افزود: استفاده از ادویه برای کاهش حرارت و تنظیم طعم چای توصیه می شود. افزودن شیر به چای که در گذشته نیز رایج بود، یکی از گزینه های مناسب است. برخلاف ترکیب شیر و قهوه که در طب ایرانی نامناسب تلقی می شود و عوارض زیادی دارد، شیر چای ترکیبی مطلوب به حساب می آید و می تواند اثرات چای را متعادل کند. همچنین در برخی موارد افزودن موادی مانند زنجبیل، دارچین یا هل به چای توصیه می شود. به خصوص برای افرادی که مشکلات کبدی یا گوارشی دارند.
وی ادامه داد: افراد گرم مزاج از جمله بسیاری از جوانان و یا کسانی که به دلیل برخی بیماری ها دمای بدنشان افزایش یافته است باید در مصرف چای احتیاط کنند. به عنوان مثال در شرایطی مانند تب مصرف چای توصیه نمی شود و می تواند وضعیت فرد را بدتر کند.
زارعی با اشاره به تأثیر چای پررنگ بر دستگاه گوارش، خاطرنشان کرد: در طب ایرانی، چای پررنگ به عنوان ماده ای با خاصیت قبض بالا شناخته می شود که می تواند معده را منقبض کند. برای افرادی که از مشکلات گوارشی رنج می برند، این وضعیت ممکن است منجر به بروز یا تشدید دردهای گوارشی شود. به همین دلیل باید میزان غلظت چای و وضعیت جسمانی مصرف کننده را همزمان در نظر گرفت.
این متخصص طب سنتی خاطرنشان کرد: مصرف چای باید آگاهانه و متناسب با وضعیت سلامت، مزاج فرد و نوع چای دم شده باشد. توجه به تیره یا کم رنگ بودن چای و شرایط گوارشی افراد در جلوگیری از عوارض احتمالی و بهره مندی مناسب از این نوشیدنی پرمصرف نقش مهمی دارد.
